به گزارش پلاتوهنر، فاطمه زاهدیان از سال ۱۳۹۹ و همزمان با ورود به دانشگاه، فعالیت خود را در حوزه انیمیشن آغاز کرد. علاقه او به امکان روایت دنیای ذهنی و احساسات انسان از طریق انیمیشن، بهمرور جدیتر شد و او را به سمت فعالیت حرفهای در زمینه ساخت و تولید انیمیشن سوق داد. «پیله» نیز حاصل تجربههایی است که زاهدیان در این مسیر به دست آورده است.
فاطمه زاهدیان در مقطع کارشناسی در رشته مهندسی تحصیل کرده و در ادامه با تغییر رشته، دوره کارشناسی ارشد انیمیشن را در دانشگاه تهران گذرانده است.
فاطمه زاهدیان درباره ایده شکلگیری فیلم کوتاه «پیله» توضیح داد: ایده «پیله» از یک دغدغه شخصی شکل گرفت. برای من جالب بود که انسانها در مواجهه با مشکلات و چالشهایی که در طول زندگی تجربه میکنند، چه واکنشهایی از خود نشان میدهند؛ اینکه هر انسانی چگونه با مشکلاتش روبهرو میشود. یک نفر ممکن است شرایط را بپذیرد، دیگری دچار افسردگی شود و هرکس به شیوهای متفاوت با چالشهای زندگی مواجه شود.
او ادامه داد: همین موضوع باعث شد به این ایده فکر کنم؛ اینکه تغییراتی که در طول زندگی برای ما اتفاق میافتد، چگونه میتواند ما را به نسخه متفاوتی از خودمان تبدیل کند.
جرقه اولیه «پیله» هم در یک اتاق شکل گرفت؛ اتاقی با سقف شیشهای که میتوانستیم بازتاب خودمان را در آن ببینیم. در واقع، این بازتاب برای من تداعیکننده نسخهای متفاوت از خودمان بود و همین تصویر، نقطه آغاز شکلگیری ایده فیلم شد.

فاطمه زاهدیان درباره روند شکلگیری ایده «پیله» گفت:
این ایده چند سالی بود که گوشه ذهنم باقی مانده بود. دغدغه من این بود که انسانها در مواجهه با مشکلاتی که در زندگی برایشان پیش میآید، چه واکنشی از خود نشان میدهند. این ایده در ابتدا حالت انتزاعی داشت و قابلیت تبدیل شدن به یک فیلم رئال را نداشت.
وی ادامه داد: از آنجا که رشته تخصصی من انیمیشن است، تصمیم گرفتم این ایده را در قالب یک اثر انیمیشنی به داستان تبدیل کنم و سپس آن را بسازم.
فاطمه زاهدیان درمورد ایده «پیله» گفت: این ایده چند سالی بود که گوشه ذهنم باقی مانده بود. دغدغه من این بود که انسانها در مواجهه با مشکلاتی که در زندگی برایشان پیش میآید، چه واکنشی از خود نشان میدهند. این ایده در ابتدا حالت انتزاعی داشت و قابلیت تبدیل شدن به یک فیلم رئال را نداشت.
او افزود: از آنجا که رشته تخصصی من انیمیشن است، تصمیم گرفتم این ایده را در قالب یک اثر انیمیشنی به داستان تبدیل کنم و سپس آن را بسازم.
فاطمه زاهدیان درباره چالشهای ساخت فیلم کوتاه «پیله» تصریح کرد: یکی از مهمترین چالشهای من، تبدیل ایده اولیه به داستانی بود که در ذهن داشتم. من دغدغه و ایده اصلیام را میدانستم، اما تبدیل کردن آن به یک داستان مشخص، برایم زمانبر بود.
او ادامه داد: چالش دیگر، حفظ تعادل میان روایت و سبک بصری اثر بود. از آنجا که ایده فیلم کاملاً انتزاعی است و به نحوه مواجهه هر انسان با مشکلاتش میپردازد، تبدیل این مفهوم به یک شمایل بصری مناسب، یکی از مهمترین چالشهای من در ساخت این فیلم بود.

دلیل طولانی شدن فرآیند ساخت «پیله»
فاطمه زاهدیان درباره روند سهساله تولید «پیله» اظهار کرد: پیشبرد تمام مراحل فیلم بهصورت انفرادی، مهمترین دلیل طولانی شدن فرآیند ساخت این اثر بوده است. او در عین حال این شیوه تولید را فرصتی برای پرداخت دقیقتر به جزئیات دانست و افزود: میدانم که سه سال زمان طولانیای است، اما چون مجبور بودم بهتنهایی کل پروسه فیلم را پیش ببرم، طبیعتاً روند تولید زمان بیشتری برد.
فاطمه زاهدیان با اشاره به مزیتهای این فرآیند ادامه داد: این فرصت را داشتم که روی جزئیات فیلم وسواس و دقت بیشتری داشته باشم؛ بهخصوص در بخش انیمیت و طراحی. در بعضی قسمتها نیز توانستم با دقت بیشتری روی تعادل میان طراحی و تکنیک اجرایی اثر کار کنم.
فاطمه زاهدیان درباره انتخاب فضای بصری و بستری فیلم کوتاه «پیله» تأکید کرد: فرم و تصویر را در خدمت حالوهوای داستان قرار داده است. بخش مهمی از فیلم درباره تغییرات درونی کاراکتر است و برایم اهمیت داشت که طراحیها صرفاً زیبا یا تزئینی نباشند، بلکه بتوانند بخشی از احساس و فضای داستان را به مخاطب منتقل کنند.
فاطمه زاهدیان درباره نسبت میان روایت و تکنیک در «پیله» گفت: به نظر من، تکنیک زمانی ارزشمند است که بتواند به داستان، احساس و ارتباط مخاطب با اثر کمک کند. در این فیلم تلاش کردم از تکنیک کاتاوت زیر دوربین استفاده کنم و این تکنیک را در خدمت فضای فیلم قرار دهم.
زاهدیان ادامه داد: به نظرم اگر مخاطب بعد از دیدن فیلم، بیشتر از اینکه به تکنیک فکر کند، با شخصیت و تجربه کاراکتر ارتباط برقرار کند، آن زمان میتوان گفت تکنیک توانسته وظیفه خودش را درست انجام دهد. نمیدانم «پیله» تا چه اندازه توانسته در رسیدن به این هدف موفق عمل کند.

فاطمه زاهدیان درباره وضعیت انیمیشن ایران، ظرفیتهای این حوزه را بالا ارزیابی کرد و گفت: به نظر من انیمیشن ایران از نظر استعداد و توانایی هنری ظرفیت بسیار بالایی دارد، بهویژه اینکه در سالهای اخیر فیلمها و هنرمندان مهمی در این حوزه فعالیت کردهاند.
وی در ادامه به چالش دیدهشدن آثار انیمیشن اشاره کرد و افزود: یکی از مسائلی که وجود دارد، فاصله میان تولید یک اثر انیمیشنی و دیده شدن یا اکران آن است. بهخصوص آثار مستقل و مؤلف که معمولاً به زمان و هزینه زیادی برای تولید نیاز دارند، پس از پایان ساخت نیز با چالش پیدا کردن یک مسیر مناسب برای نمایش و برقراری ارتباط با مخاطب مواجه هستند.
فاطمه زاهدیان در ادامه با اشاره به ضرورت توجه بیشتر به ظرفیتهای انیمیشن تصریح کرد: فکر میکنم یکی از اتفاقات مهم برای آینده انیمیشن ایران این باشد که انیمیشن را صرفاً در قالب آثار مخصوص کودکان نبینیم و امکان بیشتری برای دیده شدن آثار مستقل فراهم کنیم. باید به قابلیتهای گسترده انیمیشن بیشتر توجه کنیم و فرصت بیشتری برای پرداختن به این ظرفیتها وجود داشته باشد.
این هنرمند درباره نگاه رایج به انیمیشن در ایران اظهار کرد: متأسفانه هنوز این نگاه که انیمیشن را صرفاً مدیومی برای کودکان میداند، تا حد زیادی وجود دارد. به نظر من، انیمیشن یک مدیوم کامل است و میتواند درباره موضوعات مختلف و برای مخاطبان گوناگون صحبت کند.
فاطمه زاهدیان ادامه داد: همانطور که در سینما شاهد تولید آثار کودک، اجتماعی، تجربی و آثار متعلق به ژانرهای مختلف هستیم، انیمیشن نیز میتواند چنین تنوعی داشته باشد.
او با اشاره به رویکرد خود در ساخت این اثر گفت: «پیله» برای من تلاشی در همین جهت بود؛ اینکه بتوانم با زبان انیمیشن درباره یک تجربه انسانی و جدی صحبت کنم، بدون اینکه مخاطب آن را صرفاً کودک در نظر بگیرم.

فاطمه زاهدیان درباره طراحی شخصیت اصلی «پیله» توضیح داد: در طراحی شخصیت اصلی تلاش کردم ظاهر و حرکات کاراکتر با مسیری که در طول داستان طی میکند، هماهنگ باشد. برایم مهم بود که تغییرات و احساسات شخصیت صرفاً از طریق دیالوگ منتقل نشود؛ چراکه همانطور که میدانیم، فیلم اساساً دیالوگی ندارد و انتقال تغییرات درونی شخصیت به مخاطب برایم اهمیت زیادی داشت.
وی درباره تکنیکهای بهکار رفته در این فیلم نیز گفت: «پیله» با ترکیبی از کاتاوت زیر دوربین و انیمیشن دوبعدی ساخته شده است. این ترکیب به من اجازه داد متناسب با فضای هر بخش، از ظرفیتهای هر دو تکنیک استفاده کنم و به هماهنگی موردنظر برسم.
فاطمه زاهدیان افزود: «پیله» اولین تجربه من در این زمینه بود و به همین دلیل برایم نوعی تجربه و آزمون محسوب میشد. دوست داشتم استاپموشن را در کنار انیمیشن دوبعدی تجربه کنم و ببینم چطور میتوان این دو فرم را در کنار یکدیگر قرار داد تا در نهایت به هماهنگی درستی برسند.
بیشتر بخوانید:
فیلمهای تجربی راهیافته به چهلوسومین جشنواره فیلم کوتاه تهران معرفی شدند




