به گزارش پلاتو هنر، فیلم سینمایی «خانه پدری» یکی از بحثبرانگیزترین آثار سینمای ایران به کارگردانی، نویسندگی و تهیهکنندگی کیانوش عیاری و محصول سال ۱۳۸۹ است که در نقد فیلم «خانه پدری»؛ این فیلم بهدلیل نمایش صریح قتل و طرح مسئلهی قتلهای ناموسی، بارها توقیف و از اکران عمومی محروم شد.
بسیاری از منتقدان آن را اثری شجاعانه و یکی از مهمترین فیلمهای تاریخ سینمای ایران دانستهاند؛ چون مستقیماً سراغ زخمی تاریخی و اجتماعی رفته است. در عین حال برخی مخالفان معتقد بودند فیلم تصویری یکجانبه و سیاه از فرهنگ ایرانی ارائه میدهد.
این فیلم در جشنواره فیلم فجر سال ۱۳۹۳ به نمایش در آمد، اما به دلیل صحنهای خشن، در روز نخست اکران عمومی، توقیف شد. پس از حدود پنج سال، نسخه اصلاحشده با محدودیت سنی بالای ۱۵ سال، در ۱ آبان ۱۳۹۸ مجددا اکران شد.
داستان فیلم سینمایی «خانه پدری»، روایت خانوادهای سنتی است که اعتقاد دارند لکه ننگ بیآبرویی دخترشان فقط با مرگ پاک میشود، اما این تفکر به مرور و با ارث رسیدن به نسلهای بعد، دستخوش تغییر شده و رنگ میبازد.
خلاصه داستان: این فیلم که قصه اتفاقهای یک خانه قدیمی را از سال ۱۳۰۸ (اوایل حکومت رضا شاه) تا ۱۳۷۹ روایت میکند و مسائل و مشکلات زنان ایران را در هفتاد سال اخیر به تصویر کشیدهاست. زندگی محتشم از ۱۵ تا ۸۰ سالگی که در مرگ خواهر بزرگترش خود را مقصر میداند…
مهدی هاشمی، شهاب حسینی و مهران رجبی، ناصر هاشمی، مینا ساداتی، نازنین فراهانی و … بازیگران این فیلم تحسین شده هستند.
نقد فیلم «خانه پدری»؛ روایت جنایتی خاموش
فیلم سینمایی «خانه پدری» ساختهی کیانوش عیاری با موضوع جسورانهاش و هم بهخاطر فراز و نشیبهایی که در مسیر اکران داشت. داستان یک قتل خانوادگی در اوایل قرن چهاردهم شمسی را روایت میکند، پدر و برادر خانواده، دختری را بهخاطر آبرو در زیرزمین خانه به قتل میرسانند و جسدش همانجا دفن میشود.
این فیلم در هفت اپیزود و طی حدود صد سال، از دوران قاجار تا دههی ۸۰، نشان میدهد که چگونه این راز خانوادگی و سنگینی خشونت بر نسلهای بعدی تأثیر میگذارد.
نقد فیلم «خانه پدری»؛ حانه نمادی از جامعه
نقطهی مرکزی فیلم قتل دختر خانواده بهخاطر اتهام ناپاکی و خشونت و ناموسپرستی است. این عمل بهعنوان یک جرم خاموش در تاریخچهی خانه و خانواده باقی میماند.
خانه در فیلم فقط یک مکان نیست، بلکه نمادی از جامعهی ایرانی است؛ جایی که سنتها، سکوت و خشونت در دیوارهایش رسوب کردهاند. این فیلم نشان میدهد که چگونه الگوهای رفتاری (قتل، سکوت، سازش با خشونت) از نسلی به نسل دیگر منتقل میشوند. خانه همانطور که قدیمیتر میشود، این میراث خشونت را هم حمل میکند.
زنان در این فیلم اغلب قربانی سکوت، اجبار یا قتلاند. مردها تصمیم میگیرند و زنان در نهایت باید با پیامدهای این تصمیمها زندگی کنند.
نقد فیلم «خانه پدری»؛ وقتی خشونت به ارث میرسد
روایت داستان به شکل هفت پردهی تاریخی پیش میرود، و هر بخش همزمان گذر تاریخ و سکوت طولانی خانه را برجسته میکند و لوکیشن دفن دختر نماد ناخودآگاه جمعی است؛ جایی که خشونت سرکوبشده پنهان میشود اما هیچگاه فراموش نمیگردد.
«خانه پدری» نه فقط دربارهی یک خانواده، بلکه دربارهی جامعهای است که برای حفظ آبرو خشونت را توجیه میکند. نشان میدهد که چگونه سنت و ترس از نگاه دیگران بر حقوق فردی و انسانی غلبه میکند و سکوت زنان، سکوت نسلها، و سکوت جامعه در برابر خشونت است.
«خانه پدری» اثری است دربارهی میراث خشونت و پنهانکاری در ساختار مردسالارانهی سنتی. عیاری با بهرهگیری از یک خانهی قدیمی و روایت چندنسلی، نشان میدهد که چگونه یک جنایت در سکوت میتواند نسلها را آلوده کند. فیلم بهجای تمرکز بر فرد، کل یک جامعه و تاریخ را در آینهی یک خانه به تصویر میکشد.
بیشتر بخوانید:
نقد فیلم «پیر پسر»؛ روایتگرِ زخمی عمیق، تماشاگرِ فروپاشی در سکوت
