به گزارش پلاتو هنر، محمود گبرلو، منتقد سینما با اشاره به شرایط تلخ روزهای اخیر، ضمن تمجید از صبوری مردم، از رکود جدی در سینما و فشار معیشتی بر هنرمندان سخن گفت و تأکید کرد که ثبت این روزهای دشوار، نیازمند ارتباط نزدیک هنرمندان با واقعیتهای میدانی است.
محمود گبرلو در گفتوگو با پلاتو هنر درباره فضای این روزهای جامعه اظهار کرد: «اتفاقاتی که در این مدت برای مردم ایران رخ داده، تلخ و سنگین بوده است. با این حال، به نظر من روحیه مردم ایران قابل تحسین و احترام است؛ چراکه در کنار همه این سختیها، همچنان مقاومت، صبوری و استقامت خود را حفظ کردهاند.»
«هنرمند روزمزد است»؛ روایت صریح محمود گبرلو از آسیبهای اقتصادی سینما
او ادامه داد: «طبیعتاً هر بحرانی، چه در حوزه اجتماعی و چه اقتصادی، آسیبهایی به جامعه وارد میکند. در حوزه هنر، بهویژه سینما، این آسیبها کاملاً ملموس است و میتوان گفت سینما در این شرایط دچار رکود اقتصادی شده است.»
این منتقد سینما با اشاره به وضعیت معیشتی فعالان این حوزه گفت: «بسیاری از هنرمندان سینما، برخلاف تصور عمومی، از پشتوانه اقتصادی مناسبی برخوردار نیستند و به نوعی مانند کارگران روزمزد فعالیت میکنند. وقتی پروژهای در کار نباشد، عملاً درآمد آنها نیز قطع میشود و این مسئله فشار جدی به زندگیشان وارد میکند.»
او افزود: «در این شرایط، حتی شاهد آن هستیم که برخی از فعالان سینما ناچار به پذیرش مشاغل دیگری شدهاند که متناسب با تخصص و جایگاه حرفهای آنها نیست. این موضوع نشاندهنده عمق بحران اقتصادی در این حوزه است.»
محمود گبرلو با تأکید بر لزوم حمایت از هنرمندان تصریح کرد: «به نظر میرسد نهادهایی مانند صندوق هنر، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و حتی مجموعههای خصوصی فعال در تولید آثار هنری، باید در چنین شرایطی نقش حمایتی جدیتری ایفا کنند و با اختصاص بودجههایی، به پشتیبانی از هنرمندان بپردازند.»
او در ادامه به بُعد دیگری از این مسئله اشاره کرد و گفت: «در کنار مسائل اقتصادی، از نظر فکری و محتوایی نیز ضروری است که زمینهای فراهم شود تا هنرمندان بتوانند ارتباط نزدیکتری با واقعیتهای این روزها برقرار کنند. اتفاقاتی مانند تخریب منازل، از دست دادن عزیزان و آسیبهای اجتماعی ناشی از جنگ، موضوعاتی هستند که باید از نزدیک دیده و درک شوند.»
این منتقد سینما افزود: «اگر این ارتباط شکل بگیرد، هنرمندان در آینده میتوانند روایتهای دقیقتر و تأثیرگذارتری از این دوره تاریخی ارائه دهند. به نوعی، همین هنرمندان هستند که قرار است این روزها را در آثار سینمایی و تلویزیونی ثبت کنند.»
محمود گبرلو با مقایسه شرایط فعلی با جنگهای گذشته گفت: «در گذشته، بهویژه در دوران دفاع مقدس، جنگ بیشتر در مرزها جریان داشت، اما در شرایط فعلی، شاهد آن هستیم که این اتفاقات به داخل شهرها و زندگی روزمره مردم نیز کشیده شده است. این تفاوت، نوع روایت و مواجهه هنرمندان با موضوع را نیز تغییر میدهد.»
او تأکید کرد: «بنابراین لازم است نهادهای مرتبط، علاوه بر حمایتهای معیشتی، شرایطی را فراهم کنند تا هنرمندان بتوانند از نزدیک با این واقعیتها مواجه شوند و درک عمیقتری از آنها پیدا کنند.»
این منتقد سینما در واکنش به اتفاقات تلخ اخیر برای دانشآموزان نیز گفت: «به شهادت رساندن کودکان، یکی از بزرگترین جنایتهایی است که میتوان علیه انسانیت انجام داد. کودکان بیگناه هیچ ارتباطی با مسائل نظامی و سیاسی ندارند و هدف قرار دادن آنها، نشانهای از فقدان کامل انسانیت است.»
او افزود: «امیدوارم افکار عمومی جهان نسبت به این اتفاقات آگاه شود و نسبت به ادعاهای دروغین برخی کشورها درباره حقوق بشر و انساندوستی، دیدی واقعبینانهتر پیدا کند.»
نقدی بر یک انتظار تحمیلی؛ محمود گبرلو: واکنش هنرمند نباید اجباری باشد
محمود گبرلو در ادامه درباره نقش هنرمندان در چنین شرایطی بیان کرد: «در موقعیتهای بحرانی، همه اقشار جامعه میتوانند نقشآفرین باشند و هنرمندان نیز از این قاعده مستثنا نیستند. آنها میتوانند بهعنوان هدایتگران فکری، در ایجاد امید، همدلی و مقاومت در جامعه تأثیرگذار باشند.»
او با اشاره به برخی انتقادات نسبت به سکوت یا واکنش هنرمندان گفت: «به نظر من نباید از هنرمندان انتظار واکنش یکسان و فوری داشت. هر فردی با توجه به نگاه، دغدغه و شیوه کاری خود، واکنش نشان میدهد و این موضوع نباید بهصورت تحمیلی یا اجباری مطرح شود.»
این منتقد سینما ادامه داد: «برخی هنرمندان در لحظه واکنش نشان میدهند و برخی دیگر ترجیح میدهند در سکوت، این اتفاقات را تحلیل و در آثار آینده خود بازتاب دهند. هر دو رویکرد قابل احترام است.»
محمود گبرلو در پایان تأکید کرد: «بهتر است با صبر و درک متقابل، اجازه دهیم هنرمندان در فضای آزاد، دیدگاههای خود را بیان کنند و در زمان مناسب، تأثیر آن را در آثارشان ببینیم.»
بیشتر بخوانید:
رسول صدرعاملی: وقتی پای ایران وسط باشد، همه اختلافها کنار میرود
